Chronische hoofdpijn

Chronische hoofdpijn betekent dat je minstens 15 dagen per maand, gedurende drie maanden of langer, hoofdpijn hebt. Het is een van de meest onderschatte aandoeningen in Nederland, en treft naar schatting honderdduizenden mensen. Als je altijd hoofdpijn hebt of te maken hebt met aanhoudende hoofdpijn die maar niet overgaat, herken je dit waarschijnlijk. Het goede nieuws: er zijn effectieve behandelingen beschikbaar.

Wat is chronische hoofdpijn?

Chronische hoofdpijn is een verzamelterm voor alle vormen van hoofdpijn die minstens 15 dagen per maand voorkomen, gedurende ten minste drie opeenvolgende maanden. Dit is de definitie volgens de International Headache Society (ICHD-3). Het gaat dus niet om af en toe hoofdpijn, het gaat om een patroon van blijvende hoofdpijn dat je dagelijks leven ingrijpend beïnvloedt.

De pijn kan variëren van een drukkend, knellend gevoel tot intense, kloppende aanvallen. Niet iedereen ervaart dezelfde symptomen, de aandoening uit zich bij ieder mens anders.

Verschil tussen chronische hoofdpijn en chronische migraine

Deze twee aandoeningen worden vaak door elkaar gehaald, maar het zijn niet dezelfde diagnoses. Chronische migraine is een specifieke vorm van chronische hoofdpijn waarbij je minimaal 8 dagen per maand migraine-kenmerken ervaart: kloppende, vaak eenzijdige hoofdpijn, misselijkheid, en overgevoeligheid voor licht en geluid. In Nederland hebben ongeveer 2,5 miljoen mensen migraine, en een deel daarvan ontwikkelt chronische migraine.

Andere vormen, zoals chronische spanningshoofdpijn, voelen anders, meer als een drukkende hoofdpijn of een strakke band om het hoofd, zonder de typische migraine-kenmerken. Het onderscheid is belangrijk omdat de behandeling verschilt.

Oorzaken van chronische hoofdpijn

De oorzaken zijn complex en verschillen per type. Bij chronische migraine speelt erfelijkheid een centrale rol: migraine is een genetische aandoening van het brein. Het trigeminovasculaire systeem, het netwerk van verbindingen tussen de trigeminuszenuw en de bloedvaten rondom het brein, raakt overgevoelig en reageert te sterk op prikkels. Daarbij speelt CGRP (calcitonin gene-related peptide) een sleutelrol: deze stof wordt afgegeven bij een aanval, verwijdt bloedvaten en activeert pijnzenuwen.

Andere factoren die bijdragen aan het chronisch worden van hoofdpijn:

• Overmatig medicijngebruik: te vaak pijnstillers of triptanen gebruiken (meer dan 10-15 dagen per maand) kan leiden tot medicatieovergebruikshoofdpijn
• Onvoldoende behandeling: veel mensen met migraine krijgen niet de juiste preventieve behandeling, waardoor aanvallen steeds frequenter worden
• Comorbiditeiten: slaapstoornissen, angst en depressie kunnen hoofdpijn verergeren

Belangrijk: leefstijl is niet de oorzaak van migraine. Migraine is een erfelijke hersenziekte, niemand kiest ervoor.

Welke soorten chronische hoofdpijn zijn er?

De International Headache Society (ICHD-3) onderscheidt meerdere vormen:

• Chronische migraine: hoofdpijn op 15+ dagen per maand, waarvan minimaal 8 met migraine-kenmerken. Vaak eenzijdig, kloppend, met misselijkheid en licht-/geluidsgevoeligheid. Niet iedereen ervaart al deze symptomen bij elke aanval.
• Chronische spanningshoofdpijn: een drukkende, knellende pijn aan beide kanten van het hoofd, als een strakke band. Minder intens dan migraine, maar kan dagelijks aanwezig zijn.
• Medicatieovergebruikshoofdpijn (MOH): ontstaat wanneer pijnstillers of triptanen te vaak worden gebruikt. De hoofdpijn wordt dan onderdeel van het probleem in plaats van de oplossing.
• Clusterhoofdpijn: extreem hevige, stekende pijn rond één oog, met aanvallen van 15 minuten tot 3 uur. Zeldzamer dan migraine, maar een van de meest pijnlijke hoofdpijnvormen.
• Hemicrania continua: continue, eenzijdige hoofdpijn die reageert op het medicijn indometacine.

Behandeling van chronische hoofdpijn

De behandeling hangt af van het type hoofdpijn. Bij chronische migraine zijn er meerdere effectieve opties:

Preventieve medicatie

Klassieke preventiemedicatie zoals candesartan, bètablokkers of amitriptyline kan het aantal aanvallen verminderen. Als deze onvoldoende werken, komen CGRP-remmers in beeld, moderne medicijnen die specifiek voor migrainepreventie zijn ontwikkeld, zoals erenumab (Aimovig), fremanezumab (Ajovy) en galcanezumab (Emgality).

Botox

Voor patiënten met chronische migraine is Botox volgens het PREEMPT-protocol een bewezen behandeling. Hierbij worden 31 kleine injecties rond het hoofd en in de nek geplaatst, elke 12 weken.

Aanvalsmedicatie

Naast preventie blijft goede aanvalsmedicatie belangrijk, triptanen, lasmiditan of rimegepant, maar let op dat je deze niet te vaak gebruikt om medicatieovergebruikshoofdpijn te voorkomen.

Bij The Migraine Clinic stellen we een persoonlijk behandelplan op dat past bij jouw specifieke situatie. Onze neurologen zijn uitsluitend gespecialiseerd in migraine en leveren 90% van de zorg online via beeldbellen.

Wanneer naar een specialist?

Herken je jezelf in terugkerende hoofdpijn of aanhoudende hoofdpijn die je dagelijks leven beïnvloedt? Dan is het tijd om actie te ondernemen. Zeker als:

• Je meer dan 15 dagen per maand hoofdpijn hebt
• Je regelmatig pijnstillers of triptanen gebruikt (meer dan 2-3 dagen per week)
• Eerdere behandelingen onvoldoende hebben gewerkt
• Je hoofdpijn steeds erger wordt of van karakter verandert

Doe de migrainetest op onze website om te ontdekken of jouw klachten passen bij migraine. Vraag daarna een verwijzing aan bij je huisarts, dan kunnen wij samen aan de slag met jouw behandeling.

Veelgestelde vragen

Wat valt onder chronische hoofdpijn?
Het is elke vorm van hoofdpijn die minstens 15 dagen per maand voorkomt, gedurende drie maanden of langer. De meest voorkomende vormen zijn chronische migraine, chronische spanningshoofdpijn en medicatieovergebruikshoofdpijn.

Is chronische hoofdpijn hetzelfde als chronische migraine?
Nee. Chronische migraine is een specifieke vorm met migraine-kenmerken zoals eenzijdige, kloppende pijn, misselijkheid en overgevoeligheid voor licht. Niet alle chronische hoofdpijn is migraine.

Kan chronische hoofdpijn genezen worden?
De aandoening kan in veel gevallen effectief behandeld worden, waardoor de frequentie en intensiteit sterk afnemen. Bij chronische migraine kunnen preventieve medicijnen zoals CGRP-remmers of Botox het aantal aanvallen fors verminderen.

Wanneer moet ik naar een neuroloog voor mijn hoofdpijn?
Als je meer dan 15 dagen per maand hoofdpijn hebt, steeds vaker pijnstillers nodig hebt, of als eerdere behandelingen niet werken, is het verstandig om een neuroloog te raadplegen die gespecialiseerd is in hoofdpijn of migraine.

Wat is het verschil tussen aanhoudende hoofdpijn en chronische hoofdpijn?
Aanhoudende hoofdpijn verwijst naar hoofdpijn die langere tijd achter elkaar aanhoudt. Chronische hoofdpijn is de medische term voor hoofdpijn op 15 of meer dagen per maand, gedurende minstens drie maanden. Aanhoudende hoofdpijn kan een teken zijn van deze aandoening.

Dit artikel is geschreven door het medisch team van The Migraine Clinic, de enige kliniek in Nederland gespecialiseerd in uitsluitend migraine, onder supervisie van neuroloog Dr. Hans Carpay.